Expres jezelf zijn! Hoe doe je dat eigenlijk? (deel 1)

"Authenticiteit" is al een tijdje een behoorlijk buzzwoord in het bedrijfsleven, met name in coaching en training. En net zoals zoveel buzzwoorden, is de betekenis voor iedereen weer anders en nogal vaag. Geloofwaardigheid, oorspronkelijkheid, echtheid, individualiteit, waarheid, essentie, oprechtheid, zuiverheid, eigenheid, echtheid... Allemaal synoniemen voor authenticiteit maar toch allemaal net iets anders.

Authenticiteit werd voor mij een belangrijk thema omdat ik merkte (eerst als sollicitant, later als recruiter/HRM-er en tenslotte als coach) dat het voor velen zo ontzettend moeilijk is, om tijdens een sollicitatiegesprek trouw te blijven aan je eigen ik.
Meestal schiet je toch snel in de standaard sociaal wenselijke antwoorden: sommigen door zenuwen lamgeslagen en anderen gewoon door de keiharde realiteit: je heb die baan gewoon nodig om centjes te verdienen, of weet je eigenlijk niet zo heel goed wie je bent en wat je wilt.

Ik zocht dus naar een mooie omschrijving voor authenticiteit die iedereen begrijpt, geen buzzwoord, maar duidelijke taal.

Toen ik dus in een boek van Huub van Zwieten (365 vakantiedagen) een uitspraak tegenkwam van Dolly Parton over authenticiteit, vond ik dat opmerkelijk. Vooral omdat Dolly eigenlijk het toonbeeld is van iemand die niet perse expres zichzelf lijkt te zijn.

"Figure out who you are and then do it on purpose."

Ik vertaalde het (nogal vrij) en het is nu al meer dan 2 jaar mijn motto:

"Ontdek wie je bent en wees het dan expres!"

Het klinkt heel logisch maar toch zit er ook wel iets actiefs in, waardoor je het gevoel krijgt dat je er moeite voor moet doen en dat klopt ook! Want het gaat niet vanzelf. Alleen al het gedeelte dat zegt dat je eerst moet ontdekken wie je bent, is veelzeggend.

"Authenticiteit is voor mij dat de persoonlijkheid duidelijk is. Aanpassen is daarbij nodig.
Jezelf zijn wordt overschat, dan kan nu eenmaal niet overal".

Margriet van der Linden (hoofdredacteur van Opzij) in het boek "Zien ze wel hoe goed je bent"

Deze uitspraak zat me eerst dwars. Authenticiteit betekent nu ook weer niet dat je perse op je werk (of bij een bijzondere gelegenheid) in je joggingbroek wilt rondlopen omdat je je daar nu eenmaal prettiger bij voelt als persoon. Ik denk dat je best altijd expres jezelf kunt zijn, maar dat je je wel bewust moet zijn van de omstandigheden.

Zoals bij een sollicitatiegesprek. Natuurlijk laat je daar een ander masker zien dan in de kroeg met je vrienden. Maar daarom hoef je niet minder "authentiek" te zijn. Laat zien wat je echte sterke en minder sterke punten zijn en wat voor jou belangrijke normen en waarden zijn.
Als je sociaal wenselijk antwoordt en niet expres jezelf bent, kun je nl. 2 risico's lopen: de recruiter prikt er makkelijk door heen en je wordt afgewezen .... of je wordt aangenomen.
En dat laatste is echt niet altijd een kadootje in zo'n geval. Het beeld dat je van jezelf hebt geschetst past misschien helemaal niet in die functie, het team of de organisatie. De gevolgen daarvan zijn dat je weer opnieuw op zoek moet, ziek wordt of misschien zelfs wel ontslagen wordt.

Vandaar mijn gepassioneerde missie: ontdekken wie je bent en er vervolgens voor zorgen dat je laat zien wie je echt bent om je doel te bereiken. En daar moet je inderdaad moeite voor doen.

1. Ontdekken wie je bent: wat staat er precies in jouw persoonlijke handleiding?
   Hoe zit je nu echt in elkaar, op welke knopjes moet je (niet) drukken en hoe blijf jij het beste functioneren? Maar ook: welke belemmeringen heb je en hoe houd jij jezelf soms nog voor de gek? Je zult jezelf echt onder een vergrootglas moeten leggen...
   
2. Je zult ook je (calvinistische of aangeboren) bescheidenheid overboord moeten gooien en je op je sterke punten moeten focussen. Je moet "nee" leren zeggen en van jezelf moeten gaan houden en ergens voor durven staan. Zelfwaardering = zelfkennis + lef!
   
3. Je moet een kansdenker worden. Denken in mogelijkheden, kansen pakken, je successen vieren, niet meer in "als, dan" scenario's denken en verantwoordelijkheid nemen voor je acties!
4. Af en toe moet je ook "doen alsof" om expres jezelf te worden....
   Soms moet je het lot ook een handje helpen en de wet van aantrekkingskracht zelf in werking zetten. Wordt de beste "method actor" die jou kan spelen en dress 2 impress.
5. And then you have to express yourself. Toon jezelf aan de wereld en durf daar wat voor te doen. Vier de successen met de wereld en laat zien waar jij uniek in bent

Dus ja... expres jezelf zijn, is keihard werken. Je moet er wel wat voor doen!

Ben jij al expres jezelf?